Μήνυμα του Προέδρου της Δημοκρατίας κ. Κάρολου Παπούλια για την 40ή Επέτειο Αποκατάστασης της Δημοκρατίας
Η επέτειος αποκατάστασης της Δημοκρατίας στη χώρα μας είναι πάντα έναυσμα για σκέψεις που συνδέονται με το συλλογικό μας αυτοσεβασμό και με όσα παραδίδουμε στη νέα γενιά και στην επόμενη.
Έχουμε μια διαρκώς εκκρεμή οφειλή προς όσους αγωνίστηκαν για να πέσει η χούντα. Καμία τιμή δεν είναι αρκετή και δεν υπάρχουν λόγια που να μπορούν να εκφράσουν την αναγκαία ευγνωμοσύνη. Πιο πολύ αισθάνεται κανείς, αν αισθάνεται, παρά μιλάει για την προσφορά αυτών των ανθρώπων που πάλεψαν για τη δημοκρατία.
Το βλέμμα μας είναι στραμμένο στην Κύπρο που παραμένει διχοτομημένη μετά από σαράντα χρόνια και χτυπημένη σήμερα από μια άλλη κρίση, την οποία αντιμετωπίζει με αποφασιστικότητα και αποτελεσματικότητα και η οποία δεν αγγίζει ούτε πρόκειται να αγγίξει τη διαχείριση της εθνικής υπόθεσης.
Έχουν περάσει τέσσερις ολόκληρες δεκαετίες από τα γεγονότα του 1974 και η συγκυρία προσφέρεται ή και επιβάλλει προβληματισμούς που συνδέονται με τη λειτουργία του πολιτεύματος.
Η κρίση έφερε υποχώρηση της δημοκρατίας και αυτή είναι ίσως η δραματικότερη παρενέργεια της οικονομικής περιπέτειας. Η ποιότητα του κοινοβουλευτισμού, της αντιπαράθεσης μεταξύ κομμάτων, του πολιτικού διαλόγου, του τρόπου λήψης των αποφάσεων της εκτελεστικής εξουσίας τραυματίστηκε βαρύτατα. Και όλα αυτά, ενώ απέκτησε δυνάμεις, για πρώτη φορά στα ελληνικά χρονικά, ένα νεοναζιστικό μόρφωμα που κηρύττει το μίσος και τον αλληλοσπαραγμό. Μπορεί κανείς να επιχειρήσει πολλές ερμηνείες γι’ αυτό το φαινόμενο, που δεν μας τιμά ως χώρα και ως λαό, όμως η ουσία είναι ότι η δημοκρατία υπέστη πολλαπλά χτυπήματα.
Προσωπικά, δέχθηκα αρκετές φορές κριτική για τις υπογραφές που έβαλα. Το Σύνταγμα οριοθετεί σαφώς τις αρμοδιότητες του Προέδρου της Δημοκρατίας και ήταν συνειδητή η απόφασή μου να σεβαστώ το Σύνταγμα, που έχει πολύ ταλαιπωρηθεί τα τελευταία χρόνια, και να μην παραβιάσω τη θεσμική τάξη, προκαλώντας πολιτικές εντυπώσεις ή και πολιτική κρίση, μόνο και μόνο για να αποφύγω το πολιτικό κόστος.
Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι η ανάκτηση της οικονομικής αυτοδυναμίας είναι αναγκαία συνθήκη για την επούλωση των τραυμάτων της ελληνικής κοινωνίας αλλά και για τη βελτίωση του τρόπου λειτουργίας του πολιτεύματος, για την εμβάθυνση της δημοκρατίας. Τη λύση θα τη βρούμε μόνοι μας και θα τη βρούμε μόνο μέσα από μεγάλες μεταρρυθμίσεις και ριζικές διαρθρωτικές αλλαγές, που θα βοηθήσουν να αρθούν οι αιτίες που προκάλεσαν τον δημοσιονομικό εκτροχιασμό. Η μεγαλύτερη και σημαντικότερη μεταρρύθμιση είναι η εμπέδωση κανόνων φορολογικής δικαιοσύνης, ώστε να σηκώνουν τα μεγάλα βάρη αυτοί που έχουν και όχι αυτοί που δεν μπορούν να ξεφύγουν.
Μεγάλη σημασία, ασφαλώς, έχει η συμφωνία για την απομείωση του χρέους, την οποία μας οφείλουν οι εταίροι μας, και για την οποία θα έχουμε ισχυρότερα διαπραγματευτικά πλεονεκτήματα εφόσον διαμορφωθεί μια κοινή εθνική θέση και επιχειρηματολογία.
Το τέλος της ελληνικής κρίσης θα επηρεαστεί από την ευρωπαϊκή και διεθνή συγκυρία αλλά κυρίως εξαρτάται από τις ελληνικές δυνάμεις και τον τρόπο που θα δουλέψει το πολιτικό σύστημα, η οικονομική ελίτ, ο κόσμος της εργασίας. Να πει κανείς πάλι για εθνικό σχέδιο ανασυγκρότησης είναι μια μονότονη επανάληψη, που χάνει την ουσία της όσο εξαγγέλλεται χωρίς να υλοποιείται.
Πρέπει να δημιουργηθεί προοπτική για τη νέα γενιά, να προστατευθεί η κοινωνική συνοχή, να περιοριστούν οι εκρηκτικές ανισότητες και να προκληθεί ένα μεταρρυθμιστικό σοκ που θα φέρει γρήγορα αλλαγές παντού – στο κράτος, στην οργάνωση της οικονομίας, στη λειτουργία των θεσμών.
Η πατρίδα μας πέρασε από τα σαράντα κύματα για να γίνει μια ευρωπαϊκή δημοκρατία. Να προστατεύσουμε τη δημοκρατία μας, να την κάνουμε καλύτερη, περισσότερη, βαθύτερη, δικαιότερη.-
από το www.presidency.gr 24/7/2014
μουρμούρα: καμία σύγκριση από τα ΜΜΕ με την άσκηση των καθηκόντων του Προέδρου της Ισλανδίας Ólafur Ragnar Grímsson κατά την όμοια κρίση που αντιμετώπισε η χώρα του το 2010. (μια Παραίνεση από την Ομογένεια)
40 ΧΡΟΝΙΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ: Μήνυμα του Κ. Παπούλια με αιχμές
Με αιχμές για τα πλήγματα που έχει δεχθεί η Δημοκρατία από την κρίση αλλά και με την προτροπή προς το πολιτικό σύστημα να διεκδικήσει με «κοινή εθνική θέση» την απομείωση του χρέους και την υλοποίηση ενός Εθνικού Σχεδίου Ανασυγκρότησης, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κάρολος Παπούλιας, απηύθυνε χθες το τελευταίο από τη θέση αυτή μήνυμά του για την 40ή επέτειο της αποκατάστασης της Δημοκρατίας στην Ελλάδα.
Χαρακτηρίζοντας ως δραματικότερη παρενέργεια της οικονομικής περιπέτειας την «υποχώρηση της Δημοκρατίας που έφερε η κρίση», ο κ. Παπούλιας επεσήμανε ότι «η ποιότητα του κοινοβουλευτισμού, της αντιπαράθεσης μεταξύ των κομμάτων, του πολιτικού διαλόγου, του τρόπου λήψης αποφάσεων της εκτελεστικής εξουσίας τραυματίστηκε βαρύτατα». Εκφράζοντας τους προβληματισμούς του, όπως είπε, για τη λειτουργία του πολιτεύματος αναφέρθηκε και στη Χρυσή Αυγή, επισημαίνοντας ότι η «Δημοκρατία υπέστη πολλαπλά χτυπήματα».
Συμπληρώνοντας δύο θητείες στο ανώτατο πολιτειακό αξίωμα ο κ. Παπούλιας θέλησε με το μήνυμά του να απαντήσει στην κριτική που του ασκήθηκε για τις «υπόγραφες που έβαλε», διευκρινίζοντας ότι το Σύνταγμα οριοθετεί τις αρμοδιότητες του Προέδρου της Δημοκρατίας, κάνοντας όμως λόγο και για «ταλαιπωρία που υπέστη το Σύνταγμα». «Ηταν συνειδητή η απόφασή μου να σεβαστώ το Σύνταγμα, που έχει πολύ ταλαιπωρηθεί τα τελευταία χρόνια και να μην παραβιάσω τη θεσμική τάξη, προκαλώντας πολιτικές εντυπώσεις ή και πολιτική κρίση μόνο και μόνο για να αποφύγω το πολιτικό κόστος».
Ο Κ. Παπούλιας επισημαίνει στο μήνυμά του ότι είναι η ώρα να ανακτήσει η χώρα την οικονομική αυτοδυναμία της, να βρει μόνη της τη λύση μέσα από ριζικές διαρθρωτικές αλλαγές, με μεγαλύτερη μεταρρύθμιση την εμπέδωση κανόνων φορολογικής δικαιοσύνης.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναδεικνύει ως κρίσιμο το θέμα της απομείωσης του χρέους, την οποία, όπως λέει, «μας οφείλουν οι εταίροι μας» επισημαίνοντας ότι η διαπραγματευτική θέση της χώρας θα είναι ισχυρότερη, εφόσον «διαμορφωθεί μια κοινή εθνική θέση και επιχειρηματολογία». Με σαφείς αιχμές μάλιστα ο κ. Παπούλιας τόνισε ότι το «να πει κανείς και πάλι για εθνικό σχέδιο ανασυγκρότησης είναι μια μονότονη επανάληψη, που χάνει την ουσία της όσο εξαγγέλλεται χωρίς να υλοποιείται».
Σε μια παρακαταθήκη και προς την επόμενη γενιά, ο Κάρολος Παπούλιας ζήτησε να υπάρξει ένα «μεταρρυθμιστικό σοκ παντού», ώστε να «δημιουργηθεί προοπτική για τη νέα γενιά, να προστατευτεί η κοινωνική συνοχή και να περιοριστούν οι εκρηκτικές ανισότητες». Ο κ. Παπούλιας σήμερα το πρωί θα καταθέσει στεφάνι στον μνημειακό χώρο του ΕΑΤ-ΕΣΑ στο Πάρκο Ελευθερίας.
ΝΙΚΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ
από το www.ethnos.gr 24/7/2014
Η κρίση ως ευκαιρία για μια δεύτερη Mεταπολίτευση
40 χρόνια συμπληρώνονται από τη Mεταπολίτευση, την πτώση της δικτατορίας και την αποκατάσταση της δημοκρατίας στην Ελλάδα. Κατά πόσο εκπληρώθηκαν τα όνειρα όσων αντιτάχθηκαν στη χούντα των συνταγματαρχών;
40 χρόνια μετά, ο σύγχρονος μελετητής αποτυπώνει μια διαφορετική Ελλάδα. Μια Ελλάδα που εξακολουθεί να βιώνει μια βαθιά οικονομική και κοινωνική κρίση και η οποία αφήνει ανεξίτηλα τα σημάδια της στην μεταπολιτευτική ιστορία της χώρας, υποσκάπτοντας τα θεμέλια της σημερινής δημοκρατίας. Η κατακόρυφη άνοδος της Χρυσής Αυγής έφερε στο προσκήνιο ιδεολογίες, απόψεις και αντιλήψεις, τις οποίες οι περισσότεροι δεν θα συνέδεαν ποτέ με τη σύγχρονη Ελλάδα, τουλάχιστον όχι μέχρι πριν από μερικά χρόνια. Ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας ανέφερε στο μήνυμά του με αφορμή τη σημερινή επέτειο ότι η κρίση έφερε υποχώρηση της Δημοκρατίας, χαρακτηρίζοντας αυτή την εξέλιξη ως «τη δραματικότερη παρενέργεια της οικονομικής περιπέτειας».
Μεταπολίτευση και αντιμετώπιση παρελθόντος
Ποια είναι λοιπόν η ποιότητα της δημοκρατίας σήμερα στην Ελλάδα, 40 χρόνια μετά την αποκατάστασή της; Όπως είπε προς τη Deutsche Welle o πολιτικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο της Βόννης Λάζαρος Μηλιόπουλος*:
«Στην Ελλάδα υπάρχουν μακροχρόνιες πολιτικές και πολιτιστικές παραδόσεις που επηρέασαν αρνητικά την ποιότητα της δημοκρατίας και οι οποίες εντάθηκαν τη δεκαετία του 1980, στο πλαίσιο δηλαδή της Μεταπολίτευσης. Η Μεταπολίτευση λοιπόν δεν οδήγησε σε εξάλειψη αυτών των παραδόσεων, αλλά αντιθέτως, είχαμε μια εξέλιξη στην Ελλάδα η οποία δυστυχώς ενίσχυσε τις προβληματικές αυτές παραδόσεις. Η ένταξη της Ελλάδα στην ΕΕ τις ευνόησε, ωστόσο στο τέλος της δεκαετίας του 2000 έφτασαν στα όριά τους, με αποτέλεσμα να εκδηλωθούν για πρώτη φορά αυτές οι προβληματικές πτυχές».
Υπό τον όρο «προβληματικές παραδόσεις» ή πτυχές, ο κ. Μηλιόπουλος εννοεί, μεταξύ άλλων, το φαινόμενο των πελατειακών σχέσεων, τη διαφθορά αλλά και την «υπανάπτυκτη» όπως τη χαρακτηρίζει, σε σχέση με άλλες χώρες, κοινωνία των πολιτών στην Ελλάδα.
Το τραύμα αριστεράς-δεξιάς
Τι διδάχθηκε λοιπόν η χώρα από το πρόσφατο παρελθόν της; Προχώρησαν πολίτες και πολιτική σε μια βαθιά και ουσιαστική συζήτηση για το κεφάλαιο εκείνο που προηγήθηκε της Μεταπολίτευσης; Έγινε μια αντίστοιχη συζήτηση, όπως για παράδειγμα έγινε στη Γερμανία αναφορικά με το ναζιστικό παρελθόν;
«Όχι δεν έγινε, αλλά πρόκειται και για δυο διαφορετικές περιπτώσεις. Στην Ελλάδα, όπως επίσης την Ισπανία αλλά και άλλες χώρες της νοτίου Ευρώπης που έζησαν τη μεταπολίτευση, το ζητούμενο ήταν επίσης να ξεπεραστεί η πόλωση μεταξύ αριστερών και δεξιών και του τραύματος αριστεράς-δεξιάς, να ξεπεραστεί η εσωτερική εχθρότητα και εντός της κοινωνίας. Πρόκειται για κοινωνίες των εμφυλίων πολέμων. Στη Γερμανία αντίθετα το ζητούμενο ήταν να ξεπεραστεί μια δικτατορία η οποία στηρίζονταν σε τόσο μεγάλο βαθμό από τους πολίτες, δεν υπήρχαν συνθήκες εμφυλίου όπως στις χώρες της νοτίου Ευρώπης. Επίσης, στη Γερμανία υπήρξε μια απολυταρχική ενώ στην Ελλάδα μια αυταρχική δικτατορία. Υπό αυτή την έννοια και με δεδομένη την αναγκαιότητα της εσωπολιτικής συμφιλίωσης δεν μπορούσε και δεν επιτρεπόταν να υπάρξει μια παρόμοια με τη Γερμανία αντιμετώπιση του παρελθόντος στην Ελλάδα, καθώς οι εσωτερικές και ιστορικές-ιδεολογικές πληγές θα άνοιγαν με τρόπο που δεν θα επέτρεπαν τη σταθεροποίηση της δημοκρατίας».
Η εξέλιξη της δημοκρατίας και η άνοδος της ΧΑ
Εντούτοις, όπως επισημαίνει ο κ. Μηλιόπουλος , μετά το 1974 κυριάρχησε στην Ελλάδα το σύμβολο της Μεταπολίτευσης ως «αντισύμβολο» της δικτατορίας. Όλες οι πολιτικές ελίτ που ακολούθησαν, σύμφωνα με τον ίδιο, κατέστησαν σαφές ότι η Μεταπολίτευση συνιστούσε πρόοδο σε σύγκριση με τη χούντα και πως ζητούμενο ήταν η σταθεροποίηση της δημοκρατίας, την οποία και στήριξαν οι πολίτες στη συνέχεια μέσα από τις κάλπες.
Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, ένα σημαντικό μέρος των ψηφοφόρων στρέφεται προς την άκρα δεξιά. Εντέλει είναι το φαινόμενο της Χρυσής Αυγής ένα παροδικό απότοκο της κρίσης ή σύμπτωμα μιας γενικότερης αυταρχικής τροπής στην ελληνική κοινωνία; Ο Λάζαρος Μηλιόπουλος εκτιμά ότι υπάρχουν δυο διαφορετικές αναγνώσεις: η πρώτη διακρίνει στα υψηλά ποσοστά της ΧΑ ψήφους διαμαρτυρίας εναντίον του διεφθαρμένου και αποτυχημένου πολιτικού συστήματος. Την ίδια ώρα όμως, όπως επισημαίνει, «υπάρχουν στοιχεία που δείχνουν ότι από το 1974 καταγράφονταν ανέκαθεν ισχυρά αυταρχικά ρεύματα, ρεύματα και αντιλήψεις δηλαδή με αυταρχικό προσανατολισμό. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει κατ΄ ανάγκη ότι οι Έλληνες πρέπει να ψηφίζουν αντιδημοκρατικά κόμματα. Και παλαιότερα υπήρχαν αυτές οι αντιλήψεις, ωστόσο οι πολίτες δεν ψήφιζαν ποτέ κόμματα του δεξιού άκρου, σε αντίθεση με το αριστερό που προσέλκυε πάντα ψηφοφόρους. Υπό την έννοια αυτή τα κόμματα αυτά μπορούν εύκολα να εκμεταλλευτούν τις υπάρχουσες αυτές αντιλήψεις και να προχωρήσουν σε ριζοσπαστικοποίησή τους. Για τα κόμματα αυτά λοιπόν υπάρχει ιδεολογική δεξαμενή στην Ελλάδα. Το ερώτημα είναι εάν θα πετύχουν. Εγώ πιστεύω ότι μελλοντικά θα ζήσουν και πάλι την αποτυχία».
Πολλοί από εκείνους που πρωτοστάτησαν στον τερματισμό της δικτατορίας και οι οποίοι οραματίστηκαν μια διαφορετική δημοκρατία ενδεχομένως να αισθάνονται σήμερα απογοήτευση, όπως εκτιμά ο κ. Μηλιόπουλος. Εντούτοις, όπως επισημαίνει, δεν θα πρέπει να προσλαμβάνουν την Μεταπολίτευση ως μια ιστορία αποτυχίας, καθώς τις τέσσερις αυτές τελευταίες δεκαετίες η δημοκρατία σταθεροποιήθηκε στη χώρα. Πέρα από το αμιγώς πολιτικό σκέλος, η χώρα μέτρησε και οικονομικές επιτυχίες, ιδιαίτερα την δεκαετία του 1990, σύμφωνα με τον κ. Μηλιόπουλο. Υπό την έννοια αυτή, όπως επισημαίνει, η κρίση, η οποία επισκίασε τις επιτυχίες της πρώτης Μεταπολίτευσης, θα πρέπει να αντιμετωπιστεί και να εκληφθεί ως ευκαιρία για μια δεύτερη μΜεταπολίτευση.
*Ο Λάζαρος Μηλιόπουλος είναι πολιτικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο της Βόννης με ειδίκευση και πολλαπλές δημοσιεύσεις στα πεδία της πολιτικής φιλοσοφίας και θεωρίας, της θρησκείας και πολιτικής, των πολιτικών συστημάτων Γερμανίας και Ελλάδας, της ιστορίας των κομμάτων αλλά και του εξτρεμισμού.
Κώστας Συμεωνίδης
από το www.dw.de 24.07.2014
O Πρόεδρος της Ισλανδίας Ólafur Ragnar Grímsson στο Νταβός Ιαν 2013
Η επέτειος αποκατάστασης της Δημοκρατίας στη χώρα μας είναι πάντα έναυσμα για σκέψεις που συνδέονται με το συλλογικό μας αυτοσεβασμό και με όσα παραδίδουμε στη νέα γενιά και στην επόμενη.
Έχουμε μια διαρκώς εκκρεμή οφειλή προς όσους αγωνίστηκαν για να πέσει η χούντα. Καμία τιμή δεν είναι αρκετή και δεν υπάρχουν λόγια που να μπορούν να εκφράσουν την αναγκαία ευγνωμοσύνη. Πιο πολύ αισθάνεται κανείς, αν αισθάνεται, παρά μιλάει για την προσφορά αυτών των ανθρώπων που πάλεψαν για τη δημοκρατία.
Το βλέμμα μας είναι στραμμένο στην Κύπρο που παραμένει διχοτομημένη μετά από σαράντα χρόνια και χτυπημένη σήμερα από μια άλλη κρίση, την οποία αντιμετωπίζει με αποφασιστικότητα και αποτελεσματικότητα και η οποία δεν αγγίζει ούτε πρόκειται να αγγίξει τη διαχείριση της εθνικής υπόθεσης.
Έχουν περάσει τέσσερις ολόκληρες δεκαετίες από τα γεγονότα του 1974 και η συγκυρία προσφέρεται ή και επιβάλλει προβληματισμούς που συνδέονται με τη λειτουργία του πολιτεύματος.
Η κρίση έφερε υποχώρηση της δημοκρατίας και αυτή είναι ίσως η δραματικότερη παρενέργεια της οικονομικής περιπέτειας. Η ποιότητα του κοινοβουλευτισμού, της αντιπαράθεσης μεταξύ κομμάτων, του πολιτικού διαλόγου, του τρόπου λήψης των αποφάσεων της εκτελεστικής εξουσίας τραυματίστηκε βαρύτατα. Και όλα αυτά, ενώ απέκτησε δυνάμεις, για πρώτη φορά στα ελληνικά χρονικά, ένα νεοναζιστικό μόρφωμα που κηρύττει το μίσος και τον αλληλοσπαραγμό. Μπορεί κανείς να επιχειρήσει πολλές ερμηνείες γι’ αυτό το φαινόμενο, που δεν μας τιμά ως χώρα και ως λαό, όμως η ουσία είναι ότι η δημοκρατία υπέστη πολλαπλά χτυπήματα.
Προσωπικά, δέχθηκα αρκετές φορές κριτική για τις υπογραφές που έβαλα. Το Σύνταγμα οριοθετεί σαφώς τις αρμοδιότητες του Προέδρου της Δημοκρατίας και ήταν συνειδητή η απόφασή μου να σεβαστώ το Σύνταγμα, που έχει πολύ ταλαιπωρηθεί τα τελευταία χρόνια, και να μην παραβιάσω τη θεσμική τάξη, προκαλώντας πολιτικές εντυπώσεις ή και πολιτική κρίση, μόνο και μόνο για να αποφύγω το πολιτικό κόστος.
Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι η ανάκτηση της οικονομικής αυτοδυναμίας είναι αναγκαία συνθήκη για την επούλωση των τραυμάτων της ελληνικής κοινωνίας αλλά και για τη βελτίωση του τρόπου λειτουργίας του πολιτεύματος, για την εμβάθυνση της δημοκρατίας. Τη λύση θα τη βρούμε μόνοι μας και θα τη βρούμε μόνο μέσα από μεγάλες μεταρρυθμίσεις και ριζικές διαρθρωτικές αλλαγές, που θα βοηθήσουν να αρθούν οι αιτίες που προκάλεσαν τον δημοσιονομικό εκτροχιασμό. Η μεγαλύτερη και σημαντικότερη μεταρρύθμιση είναι η εμπέδωση κανόνων φορολογικής δικαιοσύνης, ώστε να σηκώνουν τα μεγάλα βάρη αυτοί που έχουν και όχι αυτοί που δεν μπορούν να ξεφύγουν.
Μεγάλη σημασία, ασφαλώς, έχει η συμφωνία για την απομείωση του χρέους, την οποία μας οφείλουν οι εταίροι μας, και για την οποία θα έχουμε ισχυρότερα διαπραγματευτικά πλεονεκτήματα εφόσον διαμορφωθεί μια κοινή εθνική θέση και επιχειρηματολογία.
Το τέλος της ελληνικής κρίσης θα επηρεαστεί από την ευρωπαϊκή και διεθνή συγκυρία αλλά κυρίως εξαρτάται από τις ελληνικές δυνάμεις και τον τρόπο που θα δουλέψει το πολιτικό σύστημα, η οικονομική ελίτ, ο κόσμος της εργασίας. Να πει κανείς πάλι για εθνικό σχέδιο ανασυγκρότησης είναι μια μονότονη επανάληψη, που χάνει την ουσία της όσο εξαγγέλλεται χωρίς να υλοποιείται.
Πρέπει να δημιουργηθεί προοπτική για τη νέα γενιά, να προστατευθεί η κοινωνική συνοχή, να περιοριστούν οι εκρηκτικές ανισότητες και να προκληθεί ένα μεταρρυθμιστικό σοκ που θα φέρει γρήγορα αλλαγές παντού – στο κράτος, στην οργάνωση της οικονομίας, στη λειτουργία των θεσμών.
Η πατρίδα μας πέρασε από τα σαράντα κύματα για να γίνει μια ευρωπαϊκή δημοκρατία. Να προστατεύσουμε τη δημοκρατία μας, να την κάνουμε καλύτερη, περισσότερη, βαθύτερη, δικαιότερη.-
από το www.presidency.gr 24/7/2014
μουρμούρα: καμία σύγκριση από τα ΜΜΕ με την άσκηση των καθηκόντων του Προέδρου της Ισλανδίας Ólafur Ragnar Grímsson κατά την όμοια κρίση που αντιμετώπισε η χώρα του το 2010. (μια Παραίνεση από την Ομογένεια)
40 ΧΡΟΝΙΑ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ: Μήνυμα του Κ. Παπούλια με αιχμές
Με αιχμές για τα πλήγματα που έχει δεχθεί η Δημοκρατία από την κρίση αλλά και με την προτροπή προς το πολιτικό σύστημα να διεκδικήσει με «κοινή εθνική θέση» την απομείωση του χρέους και την υλοποίηση ενός Εθνικού Σχεδίου Ανασυγκρότησης, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Κάρολος Παπούλιας, απηύθυνε χθες το τελευταίο από τη θέση αυτή μήνυμά του για την 40ή επέτειο της αποκατάστασης της Δημοκρατίας στην Ελλάδα.
Χαρακτηρίζοντας ως δραματικότερη παρενέργεια της οικονομικής περιπέτειας την «υποχώρηση της Δημοκρατίας που έφερε η κρίση», ο κ. Παπούλιας επεσήμανε ότι «η ποιότητα του κοινοβουλευτισμού, της αντιπαράθεσης μεταξύ των κομμάτων, του πολιτικού διαλόγου, του τρόπου λήψης αποφάσεων της εκτελεστικής εξουσίας τραυματίστηκε βαρύτατα». Εκφράζοντας τους προβληματισμούς του, όπως είπε, για τη λειτουργία του πολιτεύματος αναφέρθηκε και στη Χρυσή Αυγή, επισημαίνοντας ότι η «Δημοκρατία υπέστη πολλαπλά χτυπήματα».
Συμπληρώνοντας δύο θητείες στο ανώτατο πολιτειακό αξίωμα ο κ. Παπούλιας θέλησε με το μήνυμά του να απαντήσει στην κριτική που του ασκήθηκε για τις «υπόγραφες που έβαλε», διευκρινίζοντας ότι το Σύνταγμα οριοθετεί τις αρμοδιότητες του Προέδρου της Δημοκρατίας, κάνοντας όμως λόγο και για «ταλαιπωρία που υπέστη το Σύνταγμα». «Ηταν συνειδητή η απόφασή μου να σεβαστώ το Σύνταγμα, που έχει πολύ ταλαιπωρηθεί τα τελευταία χρόνια και να μην παραβιάσω τη θεσμική τάξη, προκαλώντας πολιτικές εντυπώσεις ή και πολιτική κρίση μόνο και μόνο για να αποφύγω το πολιτικό κόστος».
Ο Κ. Παπούλιας επισημαίνει στο μήνυμά του ότι είναι η ώρα να ανακτήσει η χώρα την οικονομική αυτοδυναμία της, να βρει μόνη της τη λύση μέσα από ριζικές διαρθρωτικές αλλαγές, με μεγαλύτερη μεταρρύθμιση την εμπέδωση κανόνων φορολογικής δικαιοσύνης.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αναδεικνύει ως κρίσιμο το θέμα της απομείωσης του χρέους, την οποία, όπως λέει, «μας οφείλουν οι εταίροι μας» επισημαίνοντας ότι η διαπραγματευτική θέση της χώρας θα είναι ισχυρότερη, εφόσον «διαμορφωθεί μια κοινή εθνική θέση και επιχειρηματολογία». Με σαφείς αιχμές μάλιστα ο κ. Παπούλιας τόνισε ότι το «να πει κανείς και πάλι για εθνικό σχέδιο ανασυγκρότησης είναι μια μονότονη επανάληψη, που χάνει την ουσία της όσο εξαγγέλλεται χωρίς να υλοποιείται».
Σε μια παρακαταθήκη και προς την επόμενη γενιά, ο Κάρολος Παπούλιας ζήτησε να υπάρξει ένα «μεταρρυθμιστικό σοκ παντού», ώστε να «δημιουργηθεί προοπτική για τη νέα γενιά, να προστατευτεί η κοινωνική συνοχή και να περιοριστούν οι εκρηκτικές ανισότητες». Ο κ. Παπούλιας σήμερα το πρωί θα καταθέσει στεφάνι στον μνημειακό χώρο του ΕΑΤ-ΕΣΑ στο Πάρκο Ελευθερίας.
ΝΙΚΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ
από το www.ethnos.gr 24/7/2014
Η κρίση ως ευκαιρία για μια δεύτερη Mεταπολίτευση
40 χρόνια συμπληρώνονται από τη Mεταπολίτευση, την πτώση της δικτατορίας και την αποκατάσταση της δημοκρατίας στην Ελλάδα. Κατά πόσο εκπληρώθηκαν τα όνειρα όσων αντιτάχθηκαν στη χούντα των συνταγματαρχών;
40 χρόνια μετά, ο σύγχρονος μελετητής αποτυπώνει μια διαφορετική Ελλάδα. Μια Ελλάδα που εξακολουθεί να βιώνει μια βαθιά οικονομική και κοινωνική κρίση και η οποία αφήνει ανεξίτηλα τα σημάδια της στην μεταπολιτευτική ιστορία της χώρας, υποσκάπτοντας τα θεμέλια της σημερινής δημοκρατίας. Η κατακόρυφη άνοδος της Χρυσής Αυγής έφερε στο προσκήνιο ιδεολογίες, απόψεις και αντιλήψεις, τις οποίες οι περισσότεροι δεν θα συνέδεαν ποτέ με τη σύγχρονη Ελλάδα, τουλάχιστον όχι μέχρι πριν από μερικά χρόνια. Ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κάρολος Παπούλιας ανέφερε στο μήνυμά του με αφορμή τη σημερινή επέτειο ότι η κρίση έφερε υποχώρηση της Δημοκρατίας, χαρακτηρίζοντας αυτή την εξέλιξη ως «τη δραματικότερη παρενέργεια της οικονομικής περιπέτειας».
Μεταπολίτευση και αντιμετώπιση παρελθόντος
Ποια είναι λοιπόν η ποιότητα της δημοκρατίας σήμερα στην Ελλάδα, 40 χρόνια μετά την αποκατάστασή της; Όπως είπε προς τη Deutsche Welle o πολιτικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο της Βόννης Λάζαρος Μηλιόπουλος*:
«Στην Ελλάδα υπάρχουν μακροχρόνιες πολιτικές και πολιτιστικές παραδόσεις που επηρέασαν αρνητικά την ποιότητα της δημοκρατίας και οι οποίες εντάθηκαν τη δεκαετία του 1980, στο πλαίσιο δηλαδή της Μεταπολίτευσης. Η Μεταπολίτευση λοιπόν δεν οδήγησε σε εξάλειψη αυτών των παραδόσεων, αλλά αντιθέτως, είχαμε μια εξέλιξη στην Ελλάδα η οποία δυστυχώς ενίσχυσε τις προβληματικές αυτές παραδόσεις. Η ένταξη της Ελλάδα στην ΕΕ τις ευνόησε, ωστόσο στο τέλος της δεκαετίας του 2000 έφτασαν στα όριά τους, με αποτέλεσμα να εκδηλωθούν για πρώτη φορά αυτές οι προβληματικές πτυχές».
Υπό τον όρο «προβληματικές παραδόσεις» ή πτυχές, ο κ. Μηλιόπουλος εννοεί, μεταξύ άλλων, το φαινόμενο των πελατειακών σχέσεων, τη διαφθορά αλλά και την «υπανάπτυκτη» όπως τη χαρακτηρίζει, σε σχέση με άλλες χώρες, κοινωνία των πολιτών στην Ελλάδα.
Το τραύμα αριστεράς-δεξιάς
Τι διδάχθηκε λοιπόν η χώρα από το πρόσφατο παρελθόν της; Προχώρησαν πολίτες και πολιτική σε μια βαθιά και ουσιαστική συζήτηση για το κεφάλαιο εκείνο που προηγήθηκε της Μεταπολίτευσης; Έγινε μια αντίστοιχη συζήτηση, όπως για παράδειγμα έγινε στη Γερμανία αναφορικά με το ναζιστικό παρελθόν;
«Όχι δεν έγινε, αλλά πρόκειται και για δυο διαφορετικές περιπτώσεις. Στην Ελλάδα, όπως επίσης την Ισπανία αλλά και άλλες χώρες της νοτίου Ευρώπης που έζησαν τη μεταπολίτευση, το ζητούμενο ήταν επίσης να ξεπεραστεί η πόλωση μεταξύ αριστερών και δεξιών και του τραύματος αριστεράς-δεξιάς, να ξεπεραστεί η εσωτερική εχθρότητα και εντός της κοινωνίας. Πρόκειται για κοινωνίες των εμφυλίων πολέμων. Στη Γερμανία αντίθετα το ζητούμενο ήταν να ξεπεραστεί μια δικτατορία η οποία στηρίζονταν σε τόσο μεγάλο βαθμό από τους πολίτες, δεν υπήρχαν συνθήκες εμφυλίου όπως στις χώρες της νοτίου Ευρώπης. Επίσης, στη Γερμανία υπήρξε μια απολυταρχική ενώ στην Ελλάδα μια αυταρχική δικτατορία. Υπό αυτή την έννοια και με δεδομένη την αναγκαιότητα της εσωπολιτικής συμφιλίωσης δεν μπορούσε και δεν επιτρεπόταν να υπάρξει μια παρόμοια με τη Γερμανία αντιμετώπιση του παρελθόντος στην Ελλάδα, καθώς οι εσωτερικές και ιστορικές-ιδεολογικές πληγές θα άνοιγαν με τρόπο που δεν θα επέτρεπαν τη σταθεροποίηση της δημοκρατίας».
Η εξέλιξη της δημοκρατίας και η άνοδος της ΧΑ
Εντούτοις, όπως επισημαίνει ο κ. Μηλιόπουλος , μετά το 1974 κυριάρχησε στην Ελλάδα το σύμβολο της Μεταπολίτευσης ως «αντισύμβολο» της δικτατορίας. Όλες οι πολιτικές ελίτ που ακολούθησαν, σύμφωνα με τον ίδιο, κατέστησαν σαφές ότι η Μεταπολίτευση συνιστούσε πρόοδο σε σύγκριση με τη χούντα και πως ζητούμενο ήταν η σταθεροποίηση της δημοκρατίας, την οποία και στήριξαν οι πολίτες στη συνέχεια μέσα από τις κάλπες.
Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, ένα σημαντικό μέρος των ψηφοφόρων στρέφεται προς την άκρα δεξιά. Εντέλει είναι το φαινόμενο της Χρυσής Αυγής ένα παροδικό απότοκο της κρίσης ή σύμπτωμα μιας γενικότερης αυταρχικής τροπής στην ελληνική κοινωνία; Ο Λάζαρος Μηλιόπουλος εκτιμά ότι υπάρχουν δυο διαφορετικές αναγνώσεις: η πρώτη διακρίνει στα υψηλά ποσοστά της ΧΑ ψήφους διαμαρτυρίας εναντίον του διεφθαρμένου και αποτυχημένου πολιτικού συστήματος. Την ίδια ώρα όμως, όπως επισημαίνει, «υπάρχουν στοιχεία που δείχνουν ότι από το 1974 καταγράφονταν ανέκαθεν ισχυρά αυταρχικά ρεύματα, ρεύματα και αντιλήψεις δηλαδή με αυταρχικό προσανατολισμό. Αυτό βέβαια δεν σημαίνει κατ΄ ανάγκη ότι οι Έλληνες πρέπει να ψηφίζουν αντιδημοκρατικά κόμματα. Και παλαιότερα υπήρχαν αυτές οι αντιλήψεις, ωστόσο οι πολίτες δεν ψήφιζαν ποτέ κόμματα του δεξιού άκρου, σε αντίθεση με το αριστερό που προσέλκυε πάντα ψηφοφόρους. Υπό την έννοια αυτή τα κόμματα αυτά μπορούν εύκολα να εκμεταλλευτούν τις υπάρχουσες αυτές αντιλήψεις και να προχωρήσουν σε ριζοσπαστικοποίησή τους. Για τα κόμματα αυτά λοιπόν υπάρχει ιδεολογική δεξαμενή στην Ελλάδα. Το ερώτημα είναι εάν θα πετύχουν. Εγώ πιστεύω ότι μελλοντικά θα ζήσουν και πάλι την αποτυχία».
Πολλοί από εκείνους που πρωτοστάτησαν στον τερματισμό της δικτατορίας και οι οποίοι οραματίστηκαν μια διαφορετική δημοκρατία ενδεχομένως να αισθάνονται σήμερα απογοήτευση, όπως εκτιμά ο κ. Μηλιόπουλος. Εντούτοις, όπως επισημαίνει, δεν θα πρέπει να προσλαμβάνουν την Μεταπολίτευση ως μια ιστορία αποτυχίας, καθώς τις τέσσερις αυτές τελευταίες δεκαετίες η δημοκρατία σταθεροποιήθηκε στη χώρα. Πέρα από το αμιγώς πολιτικό σκέλος, η χώρα μέτρησε και οικονομικές επιτυχίες, ιδιαίτερα την δεκαετία του 1990, σύμφωνα με τον κ. Μηλιόπουλο. Υπό την έννοια αυτή, όπως επισημαίνει, η κρίση, η οποία επισκίασε τις επιτυχίες της πρώτης Μεταπολίτευσης, θα πρέπει να αντιμετωπιστεί και να εκληφθεί ως ευκαιρία για μια δεύτερη μΜεταπολίτευση.
*Ο Λάζαρος Μηλιόπουλος είναι πολιτικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο της Βόννης με ειδίκευση και πολλαπλές δημοσιεύσεις στα πεδία της πολιτικής φιλοσοφίας και θεωρίας, της θρησκείας και πολιτικής, των πολιτικών συστημάτων Γερμανίας και Ελλάδας, της ιστορίας των κομμάτων αλλά και του εξτρεμισμού.
Κώστας Συμεωνίδης
από το www.dw.de 24.07.2014
O Πρόεδρος της Ισλανδίας Ólafur Ragnar Grímsson στο Νταβός Ιαν 2013
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου